Waakzaamapp.nl

Welke soorten bliksem zijn er?

Niet iedere bliksemflits is hetzelfde

Advertentie

Bliksem is bliksem. Toch?

Nou, dat valt om eerlijk te zijn wel een beetje tegen. Als je tijdens een onweersbui goed naar de lucht kijkt dan zul je zien dat je verschillende varianten op bliksem ziet.

Zo kan het zijn dat je enkel het weerlicht ziet, oftewel een flits die in de wolk blijft.

Maar ook kun je een flits tussen twee wolken zien of zelfs een flits die van de wolk naar de grond loopt (of andersom).

Wat betekenen de verschillen in deze flitsen? Welke is krachtiger, die tussen wolk en grond of die in de wolk? Dat soort vragen zullen we voor je beantwoorden in deze blog 🙂

Advertentie

Weerlicht: een intracloud-bliksem

Op het moment dat je een onweersbui in de verte ziet hangen, of als hij recht boven je hangt, dan gebeurt het wel eens dat je het ziet oplichten… maar dat je geen flits ziet.

Dit wordt ook wel een weerlicht genoemd.

In meteorologische vaktermen heet dit een intracloud-bliksem, omdat hij binnen (= intra) de wolk (= cloud) blijft. Een intracloud-bliksem wordt ook wel afgekort tot ic.

Het is de meest voorkomende vorm van bliksem in een onweerswolk.

Waarom dat zo is kunnen we uitleggen aan de hand van het spanningsverschil in de onweerswolk. Tussen de wolkentop en de buienbasis is die namelijk het grootst. Dat betekent dat daar al vrij gauw de weg van de minste weerstand optreedt, met als gevolg dat er een bliksemflits ontstaat tussen die twee delen van de wolk.

De intracloud-bliksem dus!

Een mooi voorbeeld van een weerlicht; een intracloud-bliksem. Fotograaf: Maurice Hamming, overgenomen met toestemming.

Advertentie

Tussen twee wolken: een cloud-cloud-bliksem

Het gebeurt ook wel eens dat de bliksem uit de wolk treedt. Dat gebeurt op het moment dat de bliksem van wolk tot wolk overspringt.

Dat wordt ook wel een intercloud-bliksem genoemd, maar in Nederland is de term cloud-cloud-bliksem (cc) gangbaarder.

De intracloud is vaak het minst geliefd bij onweerliefhebbers; het is namelijk niet zo’n spannende bliksem. De cloud-cloud is echter al een stuk zichtbaarder en daardoor geliefder!

Een prachtige cloud-cloud-bliksem. Foto via Pexels, licentie CC0.

Advertentie

Van wolk naar grond: een cloud-ground-bliksem

Maar de bliksem die het hart van de onweerliefhebber echt hard laat kloppen is de bliksem die van de wolk naar de grond loopt.

Dit wordt, niet geheel onverwacht, ook wel een cloud-ground-bliksem (cg) genoemd.

Het is in tegenstelling tot de intracloud-bliksem de minst voorkomende bliksem tijdens een onweersbui.

Ook dat heeft weer zijn reden.

Aan iedere cg-bliksem gaat namelijk het ontstaan van een onweerskanaal vooraf. Dat betekent dat er heel snel een deeltje uit de onweerswolk omlaag getrokken wordt door de tegenovergestelde spanning aan de grond.

Op het moment dat het deeltje heel dicht bij de grond in de buurt komt, wordt vanaf de grond als het ware een stukje spanning ‘omhoog’ getrokken, richting het naderende deeltje vanuit de wolk.

Wanneer die twee met elkaar in aanraking komen ontstaat er een weg van de minste weerstand en vindt er een cg-bliksemflits plaats.

Je kunt je echter voorstellen dat het een stukje langer duurt voordat zo’n bliksemflits ontstaat dan wanneer de bliksem binnenwolks blijft.

Een krachtige cloud-ground-bliksem. Foto via Pexels, licentie CC0.

Welke flits is het krachtigst?

Het proces om een cg-flits te maken kost de meeste tijd en moeite. Het spanningsverschil dat ermee overbrugd wordt is meestal ook het grootste. Het betekent dat de meeste cg-flitsen een stuk krachtiger zijn dan de ic- en cc-varianten.

Tegelijkertijd is het ook de gevaarlijkste variant. Een intracloud- of cloud-cloud-bliksem bereikt de grond niet. Dat betekent dat het vooral een mooie manier van onweer is. Een cg daarentegen slaat in op de aarde. Hoewel heel mooi, kan het dus een behoorlijk gevaarlijk fenomeen zijn!

Je weet nu de verschillen tussen de verschillende soorten bliksem. Binnenkort komen we met een nieuwe blog, maar dan over de verschillende vormen die bliksem kan hebben. Want wist je dat een cloud-ground positief én negatief kan zijn terwijl een cloud-cloud verschillende vormen aan kan nemen?

Stay tuned!

Christian Versloot is liefhebber van extreme weersomstandigheden sinds 2004, toen hij 9 jaar oud was. In de loop der tijd is Christians weerkennis flink gegroeid. Graag legt hij weerkundige verschijnselen aan u uit. Dat doet hij onder andere via de Waakzaam-app, op zijn website Bliksemdetectie.nl en als weerman bij de radio. Artikel geschreven op 16/12/2018.

Welke soorten bliksem zijn er?: Niet iedere bliksemflits is hetzelfde
Welke soorten bliksem zijn er?

Niet iedere bliksemflits is hetzelfde

Verder lezen
Over lichtende nachtwolken: Een magisch zomers verschijnsel
Over lichtende nachtwolken

Een magisch zomers verschijnsel

Verder lezen
De weerstations van het KNMI: Over weerstations en waarnemers
De weerstations van het KNMI

Over weerstations en waarnemers

Verder lezen
Waarom onweer in de zomer feller is: De combinatie warmte & drukgebieden
Waarom onweer in de zomer feller is

De combinatie warmte & drukgebieden

Verder lezen